Server-side caching: wat is het en waarom is het essentieel?

Door: Wibo Kuipers

18 februari 2025

Leestijd: 5 minuten

Een snelle en goed presterende website is cruciaal voor het succes van elk bedrijf. Bezoekers verwachten een soepele gebruikservaring en willen niet in de weg gezeten worden door lange laadtijden. Een langzame website zorgt ervoor dat bezoekers eerder afhaken en heeft grote invloed op de vindbaarheid in zoekmachines zoals Google. De oplossing? Server-side caching.

Server-side caching helpt met het versnellen van laadtijden en zorgt voor een aanzienlijke vermindering van serverbelasting. Dit resulteert in een verbetering van de algehele prestaties van een website.

Wat is Server-side caching?

Om deze vraag te beantwoorden, is het belangrijk om eerst te begrijpen wat website cache is. Cache is een tijdelijke opslag van gegevens die normaal gesproken veel tijd en rekenkracht kosten om te genereren. Door deze gegevens één keer te berekenen en vervolgens op te slaan, kunnen ze later direct geserveerd worden. Jouw computer doet dit eigenlijk constant. De browser slaat gedownloade afbeeldingen en bestanden van een website op, zodat de pagina de volgende keer dat je hem bezoekt sneller laadt.

Bij Server-side caching gebeurt hetzelfde, maar dan op de server in plaats van op jouw apparaat. De server bewaart de eerder gegenereerde gegevens. Hierdoor hoeft dit alleen gegenereerd te worden voor de eerste bezoeker, opvolgende bezoekers krijgen de ‘gecachte’ versie van de gegevens te zien.

Voorbeelden van een Server-side caching website

• Page: Normaal gesproken wordt een webpagina dynamisch gegenereerd op basis van gegevens uit bijvoorbeeld een database. Dit betekent dat de server de pagina bij elk verzoek compleet opnieuw moet opbouwen, zelfs als de gegevens ongewijzigd zijn. Met page caching slaat de server de gegenereerde pagina op en serveert deze aan opvolgende bezoekers. Pas wanneer de onderliggende data verandert, wordt de pagina opnieuw gegenereerd.
• Database: In sommige gevallen is het niet mogelijk om een volledige pagina op te slaan. Daarom worden veel gebruikte database query’s tijdelijk bewaard, meestal in het RAM-geheugen. Hierdoor kunnen deze gegevens aanzienlijk sneller worden opgehaald, wat de prestaties van de website verbetert.
• Object: Dit zit eigenlijk tussen page en database caching in. Hierbij worden specifieke databestanden, zoals resultaten van complexe berekeningen of opgehaalde database gegevens, tijdelijk opgeslagen. Dit verkort de laadtijd en vermindert de belasting van de server.
• Opcode: WordPress sites draaien op de scripttaal PHP. Met Opcode Caching worden gecompileerde PHP scripts opgeslagen zodat de server de code niet elke keer opnieuw hoeft te interpreteren.

Versnel je website vandaag nog met caching! Vraag nu een Quickscan aan en wij helpen je met het optimaliseren van je website. Geef je bezoekers een vlotte browse-ervaring.

Gratis Quickscan aanvragen

De voor-en nadelen

Dankzij website caching kunnen websites veel sneller laden en ligt er minder druk op de server/database. Een pagina die normaal een laadtijd van meer dan een minuut heeft kan consistent weergeven worden binnen milliseconden wanneer caching juist is geconfigureerd. Een goede website laten maken die gemakkelijk in gebruik is, suggereert professionaliteit en betrouwbaarheid. Voor drukbezochte websites/webshops heeft web caching naast gebruiksgemak ook direct invloed op de kosten van de webhosting. Doordat de druk op de server dusdanig verminderd wordt, is er ook minder rekenkracht nodig, wat weer resulteert in lagere kosten.

Met deze verwoording klinkt het alsof cache de magische oplossing is voor een snelle, goedkope website. Er is echter ook een keerzijde: verouderde data en complexiteit.

Het beheer van caching kan erg complex zijn. Wanneer moet de data worden vernieuwd? Wat moet er worden opgeslagen en wat niet? Een verkeerde configuratie kan ervoor zorgen dat bezoekers een oude versie van een pagina te zien krijgen, zelfs nadat er belangrijke updates zijn doorgevoerd. Dit geldt ook voor website onderhoud, waarbij het essentieel is om de cache goed te beheren om ervoor te zorgen dat de nieuwste versies van pagina’s en updates correct worden weergegeven.

Stel je voor dat je een website bezoekt die de weersvoorspelling weergeeft. Deze maakt vrijwel zeker gebruik van caching. Aangezien het weerbericht niet elke seconde verandert en er misschien wel 1000 bezoekers per minuut op deze pagina komen is het essentieel om ook deze data te cachen. Maar als deze data niet op tijd wordt ververst kan het ervoor zorgen dat bezoekers verkeerde/verouderde informatie te zien krijgen.

Pas je instellingen aan op jouw website en zijn de wijzigingen niet direct zichtbaar? Probeer de cache een keer te legen, het kan zijn dat deze nog niet bijgewerkt is!

Hoe implementeer je Server-side caching

WordPress plugin

Binnen het WordPress CMS is het eenvoudig om caching te implementeren middels een plugin. Veelgebruikte voorbeelden hiervan zijn:

• WP Rocket
• LiteSpeed Cache
• Wp Super Cache

Of deze caching plugins voor WordPress websites daadwerkelijk onder Server-side caching vallen, is discutabel. Ze worden namelijk pas geactiveerd nadat WordPress geladen is, terwijl echte Server-side caching al plaatsvindt voordat WordPress en gerelateerde processen aan bod komen. Toch is deze vorm van caching nog steeds relevant in de context van dit artikel, aangezien het op de server wordt uitgevoerd.

Serverniveau

Het installeren van echte Server-side caching is een complex proces dat technische kennis vereist op het gebied van serverconfiguratie, databasebeheer en applicatieontwikkeling/webontwikkeling. Verdere diepgang op dit gebied ligt buiten de scope van dit artikel, maar een aantal voorbeelden zijn:

• Object Caching (Redis/Valkey of Memcached)
• Page Caching (Nginx of Varnish)
• Opcode Caching (OPcache)
• HTTP Caching (Cache-Control Headers)

CDN

Een CDN (Content Delivery Network) is een netwerk van wereldwijd verspreide servers die samenwerken om content zoals afbeeldingen, video’s en scripts sneller en efficiënter aan gebruikers te serveren. Dit gebeurt door dezelfde content op meerdere locaties op te slaan en het naar de gebruiker te serveren vanaf de dichtstbijzijnde server.

Een CDN zoals Cloudflare, BunnyCDN of StackPath zorgt ervoor dat je website wereldwijd snel blijft door pagina’s op verschillende locaties te cachen.

Klaar om je website te versnellen?

Een goed geconfigureerde caching-strategie zorgt voor een snellere, efficiëntere en betrouwbaardere website. Wil je profiteren van betere website prestaties, hogere SEO-rankings en lagere serverkosten? Dan is (Server-Side) caching een onmisbare stap.